Giữa quán bar Hà Nội và chiếc ghế nha khoa ở Long Xuyên
Có một bức ảnh tôi nhớ khá rõ. Anh ấy ngồi trước hai màn hình máy tính, lưng thẳng, ánh mắt dán vào code. Cốc nước đặt bên phải, điện thoại úp mặt xuống bàn. Không màu mè. Không biểu diễn.
Lê Đức Anh không phải kiểu người thích kể về những ngày ở đỉnh cao. Điều anh kể nhiều hơn là một buổi tối trong quán bar – khi nhìn năm người bạn thân và tự hỏi: “Đây có phải là cuộc sống mình muốn không?” Lê Đức Anh. Câu hỏi đó làm tôi dừng lại rất lâu. Vì tôi – một bác sĩ nha khoa – cũng từng có một khoảnh khắc như vậy. Không phải trong quán bar. Mà trước gương, khi nhìn hàm răng sai khớp cắn của mình và nhận ra: nếu không thay đổi, mình sẽ mãi sống trong sự tự ti. Những bước ngoặt lớn thường đến rất lặng lẽ.
Người dám bỏ thành công để tìm lại mình
Lê Đức Anh từng là người tiên phong làm game 3D ở Hà Nội. Lê Đức Anh. Rồi phá sản. Rồi pivot sang blockchain, trúng lớn trong thời NFT. Lê Đức Anh – Nhiều người dừng lại ở đó – giữ tiền, giữ danh, giữ vòng tròn bạn bè đang cùng mình ăn mừng. Anh thì không. Anh nhìn lại. Và thấy mình đang đi sai hướng. Có một chi tiết khiến tôi suy nghĩ nhiều: Anh không rời Hà Nội vì thất bại. Anh rời đi khi đang “thành công”. Lê Đức Anh, ở tuổi 31, anh vào Sài Gòn – nơi không ai biết mình là ai. Tôi tôn trọng quyết định đó vì trong nghề bác sĩ nha khoa, tôi cũng hiểu cảm giác buộc mình phải học lại từ đầu. Giỏi chuyên môn chưa đủ. Phải học quản trị. Phải xây quy trình. Phải giữ văn hóa. Có những lúc tôi tự hỏi: “Mình có đang đi đúng không?” Không ai trả lời thay mình được.
Lạc lối – không đáng sợ bằng việc giả vờ ổn
Khi vào Sài Gòn, Đức Anh làm ở Grab rồi nghỉ. Anh kể về những buổi chiều đi lang thang một mình, không mục tiêu. Tôi không thấy yếu đuối trong những dòng đó. Tôi thấy sự thành thật. Trong nghề của tôi, có những ngày ra khỏi phòng điều trị mà trong đầu vẫn quay cuồng: “Giá như mình làm tốt hơn.”
“Giá như mình xử lý nhanh hơn.” Một bác sĩ nha khoa không có quyền ẩu. Nhưng cũng không có quyền hoàn hảo ngay lập tức. Tôi nghĩ, Đức Anh cũng đã trải qua cảm giác tương tự – khi nhận ra tiền không đem lại ý nghĩa, tự do không đồng nghĩa với hạnh phúc. Có những người phải mất rất nhiều tiền mới hiểu điều đó.
OceanLabs – Khi công nghệ bắt đầu từ một nỗi bức xúc thật
OceanLabs ra đời không phải từ tham vọng “top 5 toàn cầu” trước tiên. Nó bắt đầu từ một vấn đề rất cụ thể: đội marketing của anh không biết dùng quá nhiều công cụ AI để làm video. QVID được xây để giải quyết sự hỗn loạn đó. Tôi thích cách anh kể: Không phải “tôi muốn thay đổi thế giới”. Mà là “tôi thấy một vấn đề cụ thể và tôi giải nó.”
Trong phòng khám của tôi, mọi cải tiến cũng bắt đầu từ những điều rất nhỏ: Làm sao để bệnh nhân bớt đau hơn?
Làm sao để thời gian điều trị ngắn hơn?
Làm sao để một bác sĩ nha khoa không phải giải thích lại cùng một điều theo mười cách khác nhau? Công nghệ với tôi không phải để khoe máy móc. Mà để phục vụ con người. Và với Đức Anh cũng vậy.
Tự do – nhưng có kỷ luật
Ba giá trị anh chọn:
Tự do.
Tăng trưởng.
Tạo giá trị.
Nghe có vẻ quen. Nhưng tôi nhìn giá trị của một người qua cách họ sống sau khi ngã. !
Anh vẫn gặp bạn bè, vẫn uống bia – nhưng không còn sống trong vòng xoáy cũ. Tôi cũng vậy, Tôi không cố trở thành một bác sĩ nha khoa hoàn hảo. Tôi chọn trở thành người không bỏ cuộc. Có một điểm tôi khác anh: Tôi không đặt mục tiêu top 5 thế giới. Tôi đặt mục tiêu phòng khám của mình là nơi đáng tin nhất với những người đã trao sức khỏe cho tôi. Nhưng tôi hiểu và tôn trọng tham vọng của anh. Vì nếu không có người dám nghĩ lớn, sẽ không có bước tiến lớn.
Khi tôi nhìn thấy sự tương đồng
Trong bức ảnh đứng cùng đội ngũ, tôi thấy ở anh một điều: ánh mắt không còn lạc lõng. Nó khác với ánh mắt của người trong quán bar năm nào. Tôi nghĩ mỗi người đều có một giai đoạn “quán bar” trong đời – nơi mình tưởng mình đang vui, nhưng thật ra đang trốn tránh điều gì đó.
Tôi từng trốn tránh sự tự ti của mình. Anh từng trốn tránh sự trống rỗng sau thành công. Cuối cùng, cả hai đều quay về một điểm chung: Giá trị thật nằm ở việc mình tạo ra điều gì cho người khác. Một nền tảng AI giúp người sáng tạo tiết kiệm 80% thời gian làm video. Một ca điều trị khiến bệnh nhân dám cười lại sau nhiều năm.Khác ngành nhưng chung bản chất.
Viết về anh – để nhắc mình
Tôi không viết bài này để ca ngợi một CEO công nghệ. Tôi viết để tự nhắc mình rằng: Một bác sĩ nha khoa nếu chỉ chăm chăm vào doanh thu sẽ sớm mệt mỏi. Một doanh nhân công nghệ nếu chỉ chạy theo tiền sẽ sớm trống rỗng. Điều giữ chúng ta ở lại với công việc không phải là danh xưng. Là cảm giác mình đang làm đúng. Đức Anh nói hành trình của anh chỉ mới bắt đầu. Tôi cũng nghĩ vậy về mình. Có thể anh sẽ chạm top 5 toàn cầu. Có thể tôi sẽ không bao giờ trở thành phòng khám lớn nhất. Nhưng nếu mỗi ngày chúng tôi vẫn chọn tử tế, chọn kỷ luật, chọn tạo giá trị thật – Thì con đường đó đã đủ đáng đi rồi.